مبارزه مسلحانه؛ محرک یا مانع انقلاب؟

تشکیلاتی که به‌عنوان مجاهدین خلق(منافقین) نامیده می‌شود، با برگزیدن مشی چریکی و مسلحانه در مبارزه علیه رژیم پهلوی طی سال‌های ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۵ که سرانجام با ارائه تز رکود از جانب رهبران آن به ایستایی رسید، چندین عنوان عملیات مسلحانه انجام داد. این عملیات‌ها در اولین نگاه از دوجهت قابل تأمل و بررسی می‌باشد تا بتوان به یک جمع‌بندی در مورد آن دست یافت:
۱. کیفیت و وسعت انجام آن؛ ۲. نتایج و پیامدهای این اقدامات.
انجام عملیات مسلحانه توسط این تشکیلات به‌دلیل محدودیت‌های موجود و کنترل و مراقبت ساواک، بیشتر در قالب ترور فردی و یا بمب‌گذاری، البته در مقیاس کوچک انجام می‌شد. اما درطرف مقابل نتایج و عواقب این اقدامات بسیار سهمگین بود و از چندین جهت به‌زیان جریان مبارزه علیه رژیم پهلوی و مبارزان تمام می‌شد.
اقدامات مسلحانه علاوه‌بر اینکه در آن‌حد که سازمان‌های چریکی انجام می‌دادند، نمی‌توانست ضربه‌ای‌ قابل‌توجه و تعیین‌کننده به ساختار رژیم پهلوی وارد کند و باعث سخت‌گیری بیشتر ساواک و نیروهای امنیتی رژیم پهلوی درمقابل مبارزان می‌شد. همچنین مانور دستگاه‌های تبلیغاتی رژیم پهلوی را برای زیر سؤال‌بردن اصل مبارزه و مشروعیتِ برخورد با آن‌ها به بهانه دفاع از حقوق مردم و ایجاد آرامش، تقویت می‌کرد؛ به‌گونه‌ای که پس از هر اقدام تروریستی، ساواک از عاملان آن باعنوان تروریست‌های اسلامی نام می‌برد و بدین‌ترتیب محملی برای تبلیغات گسترده حتی در خارج از کشور علیه مبارزات مردمی پدید می‌آورد؛ ازجمله در ارتباط با ترور سه مستشار آمریکایی که همزمان حضور شاه در آمریکا صورت گرفت، در آنجا شاه از سوی خبرنگاران و نمایندگان رسانه‌های جمعی تحت‌فشار قرار گرفته و متهم شده بود که در ایران روشنفکران، نویسندگان و دیگر قشرهای غیرمسلح را اعدام می‌کنند. شاه نیز ادعا می‌کرد که ایران زندانی سیاسی ندارد و همه تروریست‌اند. تا اینکه ناگهان این خبر اعلام شد که سه کارشناس غیرنظامی آمریکایی را تروریست‌ها در ایران به قتل رساندند، شاه از تنگنا درآمد و با خوراک مناسب سیاسی‌تبلیغاتی که به‌دست آورده بود، همچنان بر مواضع و ادعاهایش پای فشرد و این حادثه را هم شاهد گرفت.
اشتباه استراتژیک گروه موسوم به مجاهدین خلق(منافقین) این بود که می‌پنداشت با چند ترور و عملیات بی‌اهمیت، بدون پدیدآوردن هیچ زمینه فرهنگی، مردم دست به قیام مسلحانه علیه رژیم می‌زنند. بدین ترتیب با در معرض هلاکت قراردادن ده‌ها جوان، نه‌تنها هیچ تأثیری در سرعت‌بخشیدن به انقلاب نداشت، بلکه با بهانه به‌دست دشمن دادن، باعث می‌شد رژیم مردم را پیوسته از خطر کمونسیت و آنارشیست سابقه‌دارِ آن بترساند و بر خشونت خود بیفزاید. در مجموع سازمان‌های مارکسیستی نتوانستند تأثیری در تحولات دهه ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ به‌وجود آورند. مشکل اساسی ناآگاهی آنان از فرهنگ مردم ایران و تحلیل مسائل اجتماعی ایران بر مبنای نظریات قالبی مارکسیستی بود.
سال ۱۳۵۵، سال شدت سرکوبی گروه‌های مسلح است. سیاست رژیم بر کشتن آن‌ها در همان خیابان هنگام درگیری بود. اما این همه درگیری و کشته‌شدن هیچ حمایت اجتماعی را برنینگیخت. خصوصاً بعد از مارکسیست‌شدن منافقین، تضاد بین مارکسیست‌ها و نیروهای مذهبی شدت گرفت و از این‌جهت توده‌های مردم مذهبی تحت‌تأثیر اسلام از کشته‌شدن چریک‌ها نه عکس‌العملی نشان دادند و نه در ماتمشان اشکی ریختند.
در ذیل به‌جهت آشناشدن بیشتر خوانندگان با کیفیت و حجم اقدامات مسلحانه مجاهدین خلق(منافقین) در پیش از انقلاب اسلامی، فهرست فعالیت‌های مسلحانه آنان می‌آید. درواقع آنچه در شرح اقدامات این تشکیلات مسلحانه می‌آید، برخلاف بزرگنمایی‌ها و تبلیغات گسترده سازمان، چیزی جز چند عملیات تروریستی نیست که البته همه آنان هم در یک‌سطح از ارزش نیستند و در بعضی از این عملیات‌ها افراد بی‌گناه نیز کشته شده‌اند.

	عملیات	تاریخ	نتایج
۱	ربودن هواپیمای ایران در دبی	آبان ۱۳۴۹	آزادسازی اعضای سازمان
۲	ربودن شهرام پهلوی	شهریور۱۳۵۰	ناکام
۳	انفجار دکل برق‌رسانی تهران	۱۳۵۰	ناکام
۴	انفجار در شرکت هواپیمایی بریتانیا	اردی‌بهشت ۱۳۵۱	انجام شد
۵	انفجار دفتر نشریه «این هفته»	اردی‌بهشت ۱۳۵۱	انجام شد
۶	انفجار بمب در نمایشگاه آسیایی	اردی‌بهشت ۱۳۵۱	انجام شد
۷	فروشگاه فردوسی	۱۳۵۱	انجام شد
۸	انفجار در پشت مقبره رضاخان	خرداد۱۳۵۱	انجام شد
۹	ترور ژنرال پرایس آمریکایی	خرداد ۱۳۵۱	انجام شد
۱۰	انفجار در ساختمان انجمن ایران و آمریکا	۱۳۵۱	انجام شد
۱۱	انفجار در ساختمان انجمن روابط فرهنگی ایران و انگلیس	۱۳۵۱	انجام شد
۱۲	انفجار اتومبیل ارتش در خیابان قلمستان	۱۳۵۱	انجام شد
۱۳	انفجار بمب در کوچه مجاور اداره اطلاعات آمریکا	خرداد ۱۳۵۱	انجام شد
۱۴	انفجار در سفارت اردن	مرداد ۱۳۵۱	انجام شد
۱۵	انفجار در مسیر حرکت سلطان‌قابوس، پادشاه عمان	مرداد ۱۳۵۱	انجام شد
۱۶	ترور سرهنگ طاهری	مرداد ۱۳۵۱	انجام شد
۱۷	انفجار ساختمان برنامه در میدان بهارستان	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۱۸	انفجار ساختمان کمپانی کالای تجاری فیروز متعلق به ثابت پاسال سرمایه‌دار بهایی در خیابان جیحون	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۱۹	انفجار ساختمان نمایندگی کمپانی رادیو تلویزیون «آر تی آی» آمریکا متعلق به ثابت پاسال در خیابان جیحون	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۰	انفجار در دفتر نمایندگی شرکت هواپیمایی پان امریکن در خیابان ویلا	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۱	انفجار بمب در ساختمان شرکت‌های بازرگانی کمپانی‌های نفتی (شل، لاوان، فلات قاره، و...) در خیابان بلوار	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۲	انفجار در ساختمان شرکت مس سرچشمه	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۳	انفجار بمب در جوار ساختمان کلانتری ۹ میدان بهارستان	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۴	انفجار بمب آتش‌زا در سینما پولیدور	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۵	انفجار بمب آتش‌زا در سینما رادیوسیتی	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۶	انفجار بمب‌صوتی در کافه تریتی هتل انترناسیونال در سیدخندان	بهمن ۱۳۵۱	انجام شد
۲۷	ترور سرهنگ لوئیس هاوکینز، مستشار نظامی آمریکا	خرداد ۱۳۵۲	انجام شد
۲۸	انفجار دفتر شرکت I.T.T کارتل بین‌المللی تلگراف و تلفن	پاییز ۱۳۵۳	انجام شد
۲۹	انفجار دفتر شرکت کشت و صنعت ایران و آمریکا	پاییز ۱۳۵۳	انجام شد
۳۰	انفجار در دفتر شرکت امریکایی «جان دیر»	پاییز ۱۳۵۳	انجام شد
۳۱	ترور سرتیپ زندی‌پور، رئیس کمیته مشترک ضدخراب‌کاری	زمستان۱۳۵۳	انجام شد
۳۲	ترور کنسول فرهنگی و مطبوعاتی آمریکا	تیر ۱۳۵۴	ناکام؛ مترجم کشته شد
۳۳	انفجار مرکز برق کارخانه ایرانا	۱۳۵۴	انجام شد
۳۴	انفجار پاسگاه پلیس شمیران‌نو	۱۳۵۴	انجام شد
۳۵	انفجار شهرداری نارمک	۱۳۵۴	انجام شد
۳۶	ترور دو مستشار آمریکایی(سرهنگ شفر و سرهنگ ترنر)	اردی‌بهشت ۱۳۵۴	انجام شد
۳۷	انفجار در شرکت جنرال‌الکتریک		انجام شد
۳۸	ترور سه مستشار غیرنظامی آمریکایی	شهریور ۱۳۵۵	انجام شد
۳۹	طرح ربودن دو هواپیمای جت بوئینگ ۷۰۷ و ۷۲۷ از لندن و پاریس توسط اعضای خارج از کشور	۱۳۵۰	انجام نشد
۴۰	طرح ربودن یکی از سفرای اروپایی در تهران	۱۳۵۰	انجام نشد
۴۱	طرح انفجار پاسگاه راهنمایی سرچشمه	۱۳۵۱ خرداد	انجام نشد
۴۲	طرح ترور دادستان دادگاه مهدی رضایی		انجام نشد
۴۳	ترور شعبان جعفری (شعبان بی‌مخ)	۱۳۵۱	انجام نشد
۴۴	طرح بمب‌گذاری در چهارراه مخبرالدوله	مرداد ۱۳۵۳	انجام نشد
۴۵	طرح بمب‌گذاری در حوالی سفارت انگلیس	مرداد ۱۳۵۳	انجام نشد